मनमाड – *प्रकृती स्कूलच्या* विद्यार्थ्यांनी मनमाड शहरात फुलवला स्वावलंबनाचा आणि उद्योजकतेचा प्रकाश.दिवाळीच्या सुट्ट्या म्हटल्या की विद्यार्थ्यांसाठी आनंद, खेळ, मौजमजा आणि फिरण्याचे दिवस! मात्र याच सुट्टीच्या काळात इतर विद्यार्थ्यांच्या आनंदापेक्षा काहीतरी वेगळे आणि प्रेरणादायी करण्याचा ध्यास प्रकृती स्कूलच्या इयत्ता सहावी व सातवीच्या विद्यार्थ्यांनी घेतला आहे.
दिवाळीच्या सुट्ट्यांचा सदुपयोग करत प्रकृती स्कूलच्या विद्यार्थ्यांनी ‘कमवा आणि शिका’ या अभिनव उपक्रमातून मनमाड शहरात ठिकठिकाणी आपापले छोटे छोटे स्टॉल उभारून विविध वस्तूंची विक्री सुरू केली आहे. शाळेचे मुख्याध्यापक माननीय सौरभ जैन सर यांनी विद्यार्थ्यांना दिलेल्या भांडवलाच्या आधारे विद्यार्थ्यांनी स्वतः पुढाकार घेत हा व्यावसायिक उपक्रम प्रत्यक्षात आणला आहे.हा उपक्रम केवळ वस्तू विक्रीपुरता मर्यादित नसून विद्यार्थ्यांसाठी एक प्रकारची खुली जीवनशाळाच ठरत आहे. ग्राहकांशी नम्रपणे संवाद साधणे, वस्तूंची माहिती देणे, पैशांचे व्यवहार करणे, खरेदी-विक्रीचे गणित समजून घेणे, नफा-तोट्याची संकल्पना जाणून घेणे, तसेच समाजातील विविध स्तरांतील लोकांशी आत्मविश्वासाने वागणे अशा अनेक जीवनोपयोगी कौशल्यांचे धडे विद्यार्थी प्रत्यक्ष अनुभवातून घेत आहेत.पुस्तकी ज्ञानाबरोबरच व्यवहारज्ञान, आर्थिक साक्षरता, स्वावलंबन, नेतृत्वगुण, संवादकौशल्य आणि उद्योजकतेची बीजे विद्यार्थ्यांमध्ये रुजविण्याचा हा एक स्तुत्य प्रयत्न आहे. विशेष म्हणजे, विद्यार्थ्यांनी स्वतःच्या हिमतीवर आणि मेहनतीवर उभा केलेला हा छोटासा व्यवसाय त्यांच्या चेहऱ्यावर वेगळाच आत्मविश्वास आणि समाधान निर्माण करत आहे.
या उपक्रमातील सर्वात प्रेरणादायी बाब म्हणजे शाळेचे मुख्याध्यापक तसेच शाळेतील शिक्षक आणि प्रशासकीय कर्मचारी विद्यार्थ्यांना प्रोत्साहन देण्यासाठी त्यांच्या स्टॉल्सना वैयक्तिकरित्या भेट देऊन त्यांची विचारपूस करत आहेत. विद्यार्थ्यांचे कौतुक करून त्यांना प्रोत्साहन देणे, त्यांच्या अडचणी समजून घेणे आणि त्यांच्या प्रयत्नांना बळ देणे, ही त्यांची कृती विद्यार्थ्यांसाठी निश्चितच प्रेरणादायी ठरत आहे.
कारण शिक्षण म्हणजे केवळ वर्गातील चार भिंतींमध्ये मिळणारे ज्ञान नव्हे, तर जीवनातील प्रत्येक परिस्थितीला आत्मविश्वासाने सामोरे जाण्याची तयारी होय!
प्रकृती स्कूलचा हा उपक्रम विद्यार्थ्यांना केवळ आजचा विद्यार्थी न बनवता उद्याचा आत्मनिर्भर, जबाबदार आणि सक्षम नागरिक घडविण्याच्या दिशेने टाकलेले एक महत्त्वपूर्ण पाऊल ठरत आहे.
“ दिवाळीच्या दिव्यांसोबत विद्यार्थ्यांच्या स्वप्नांनाही मिळाली स्वावलंबनाची नवी ज्योत; कमवा आणि शिका उपक्रमातून उजळले अनुभवाचे अनोखे क्षितिज!”
